„Bychlewianka” zatańczy w Indiach na Międzynarodowym Festiwalu Folkloru

Przed artystami Zespół Pieśni i Tańca „Bychlewianka” wielkie wyzwanie – podróż do Indii. Będą jedynym reprezentantem Polski podczas październikowego festiwalu w indyjskim mieście Vadodara.

Artyści „Bychlewianki” śpiewali i tańczyli na wielu scenach Europy m.in. w Holandii, Rumunii, Niemczech, Turcji, Grecji, Finlandii, Włoch czy Hiszpanii. Teraz wystąpią w Indiach. W dniach 25-30 października – jako jedyny zespół ludowy z Polski – wezmą udział w Międzynarodowym Festiwalu Folkloru w Vadodara organizowanym przez Uniwersytet w Parul oraz International Alliance for Art. To wielka i barwna promocja kultur ludowych z całego globu. Nasi artyści zaprezentują w Indiach tańce i muzykę z różnych regionów Polski.

- Odwiedzający festiwal będą mieli okazję zobaczyć folklor z różnych zakątków kraju, ale oczywiście w sercu gra nam muzyka i melodie ludowe z województwa łódzkiego, więc będą tańce i przyśpiewki sieradzkie czy wiązanka muzyki łowickiej – mówi Radosław Kierzek, kierownik i choreograf Bychlewianki.

Wiele miesięcy starań

O wyjazd do Indii zespół starał się od ubiegłego roku. Zaproszenie wpłynęło w lutym i jak się okazało, „Bychlewianka” pokonała 15 innych polskich kandydatów do udziału w wydarzeniu.

- Po raz pierwszy zespół opuszcza Europę – cieszy się Urszula Żołądkowska, dyrektorka Gminnego Domu Kultury w Bychlewie, gdzie zespół trenuje.

Festiwal organizowany jest przez Uniwersytet Parul w stanie Gudźarat i gromadzi zespoły folklorystyczne z różnych zakątków świata. W tegorocznej edycji, która odbędzie się od 25 do 30 października, zaprezentuje się 15 zagranicznych grup oraz 30 zespołów indyjskich. Wśród zaproszonych gości znajdą się m.in. artyści z Polski, Kazachstanu, Bułgarii i Kolumbii, a także Słowacji.

Kontrabas jako pasażer

W programie wydarzenia są m.in. widowiskowa ceremonia otwarcia, parada ulicami miasta Vadodara oraz koncerty plenerowe. Tegoroczna edycja będzie miała również wyjątkowy wymiar dla gospodarzy – w czasie festiwalu nastąpi otwarcie nowego kampusu uniwersyteckiego.

„Bychlewianka” zaprezentuje się w Indiach „na bogato”. Na festiwal leci grupa 27 tancerzy, w tym muzycy z kapeli „Bychlewianka”. Dlatego wszystkie występy będą do muzyki „na żywo”. Jak mówi Radosław Kierzek, kierownik zespołu, nikt nie wyobrażał sobie innej możliwości, chociaż wiąże się to z dodatkowymi kosztami np. kontrabas leci na fotelu pasażera z „własnym” biletem.

- Nasz zespół nie koncertuje do muzyki nagranej. W regulaminie festiwalu jest przewidziane, pewnie ze względu na koszty transportu, że możemy polecieć i zagrać do muzyki z płyty, ale powiedziałem kategorycznie, że tak na pewno nie będzie. Jeśli mamy się promować i pokazywać Polskę, jeśli wieziemy folklor to tylko z muzyką na żywo i dlatego zabieramy naszych muzyków i ich instrumenty – podkreśla Kierzek.

Łódzkie na indyjskiej scenie

W Indiach „Bychlewianka” pokaże całe bogactwo folkloru z różnych regionów kraju, ze szczególnym uwzględnieniem tradycji województwa łódzkiego. Dlatego do Indii lecą np. stroje łowickie, które organizatorów wydarzenia urzekły już na etapie rekrutacji.

-  Chcemy, żeby mieszkańcy Gudźaratu zapamiętali, skąd przyjechaliśmy i jak bogata jest kultura naszego województwa – zaznacza Radosław Kierzek.

Ze względu na ciężar strojów, do Indii zabiorą tylko ubiory dla kilku tancerzy, ale nawet to sprawi, że udział Polaków w paradzie będzie bardzo widowiskowy. Zespół bierze również flagi – Polską i województwa, z którymi przejdzie w festiwalowej paradzie, podkreślając swoje pochodzenie.

Podczas festiwalu „Bychlewianka” ma zaplanowane pięć koncertów. Artyści mają również wystąpić w indyjskiej telewizji, w programie śniadaniowym o zasięgu ogólnokrajowym. Poprowadzą także warsztaty folklorystyczne dla studentów uniwersytetu.

Pospolite ruszenie

Zaproszenie na festiwal było wielkim marzeniem zespołu. Gdy przyszło, zaczęła się zbiórka funduszy na bilety  lotnicze, bo koszt podróży, zgodnie z regulaminem, pokrywają uczestnicy. Tu zespół potrzebował ponad 100 tysięcy złotych. W zbiórkę potrzebnych środków zaangażowali się Gminny Dom Kultury w Bychlewie, gmina Pabianice, rodzice tancerzy oraz stowarzyszenie działające przy zespole. Wsparcie zapewnił również Urząd Marszałkowski Województwa Łódzkiego.

Ponad pół wieku z muzyką i tańcem

Historia „Bychlewianki” zaczęła się w 1974 roku w Bychlewie, w gminie Pabianice. To właśnie tam członkinie Koła Gospodyń Wiejskich, na czele z Józefą Plutą, Ireną Matuszewską i Henryką Kociołek, postanowiły stworzyć zespół, który ocali od zapomnienia ludowe pieśni, tańce i obrzędy. Nie posiadały ani pieniędzy, ani zaplecza. Miały za to pasję, determinację i przekonanie, że lokalna tradycja zasługuje na to, by przekazywać ją kolejnym pokoleniom.
Początki były skromne. Najpierw śpiewały dziewczęta, później dołączyli chłopcy i pojawiły się pierwsze układy taneczne. O stroje zadbały same gospodynie, które z własnych środków kupiły materiały i uszyły kostiumy. Pierwsze elementy garderoby pochodziły także z rodzinnych kufrów. Z czasem „Bychlewianka” stała się jedną z najbardziej rozpoznawalnych wizytówek kulturalnych regionu. W swoim repertuarze ma szeroki wachlarz tańców z całego kraju, a w garderobie regionalne stroje, które zachwycają publiczność.

Od lokalnej sceny do międzynarodowych festiwali

Już w 1979 roku „Bychlewianka” wyruszyła w pierwszą zagraniczną podróż. W nagrodę za działalność zespół otrzymał rejs promem „Gryf” do Helsinek i z powrotem. Był to początek międzynarodowej przygody, która z biegiem lat zaprowadziła tancerzy do ponad 20 państw. Artyści z „Bychlewianki” występowali m.in. w Finlandii, Austrii, Holandii, Turcji, Włoszech, Hiszpanii, Portugalii, Grecji, Francji, Belgii i na Węgrzech.
Dorobek zespołu to liczne występy zagraniczne, udział w festiwalach folklorystycznych oraz nagrody i wyróżnienia zdobywane na europejskich scenach. Swój ślad w historii grupy odcisnęli instruktorzy i choreografowie: Tadeusz Ziółkowski, Wiktor Dębiński i Zdzisława Kotulska-Hofmokl.
 „Bychlewianka” należy do międzynarodowej organizacji CIOFF (Międzynarodowa Rada Stowarzyszeń Folklorystycznych Festiwali i Sztuki Ludowej) zrzeszającej festiwale i zespoły folklorystyczne, a od około 10 lat jest również członkiem IOV – międzynarodowej organizacji zajmującej się kulturą ludową i jej promocją. 

Zespół łączy pokolenia

Choć do Indii leci grupa reprezentacyjna, za sukcesem zespołu stoi kilka pokoleń tancerzy. Dziś „Bychlewianka” skupia około 120 osób w różnym wieku. Najmłodsi mają zaledwie cztery lata, a najstarsi są po siedemdziesiątce. W zespole działają grupy maluchów, dziecięca, młodzieżowa i reprezentacyjna, a od jubileuszu 50-lecia także grupa jubileuszowa, którą tworzą osoby powracające do zespołu po latach.

– Bardzo nas cieszy, że osoby, które wróciły specjalnie na jubileusz, żeby zatańczyć podczas 50-lecia, zostały z nami na dłużej. Dzięki temu mamy kilka pokoleń, które wspólnie pielęgnują folklor – mówi z dumą Radosław Kierzek. Sam tańczył w „Bychlewiance”, a od dekady kieruje zespołem stojąc za wieloma sukcesami m.in. stworzeniem festiwalu POLKA. Zespół jest gospodarzem wydarzenia, które od 2016 roku przyciąga do powiatu pabianickiego artystów z różnych zakątków świata. Podczas tegorocznej edycji festiwalu w Łódzkiem  gościły zespoły m.in. z Chile, Grecji, Gwinei, Indii, Indonezji, Kostaryki, Meksyku i Serbii.  

Teraz role się odwrócą. To artyści z Bychlewa wyruszą w daleką podróż, by zaprezentować polską kulturę na indyjskich scenach. Trzymamy kciuki!